Στα €1,69 δισ. ο προϋπολογισμός του Υπουργείου Παιδείας – Στη μισθοδοσία το μεγαλύτερο μέρος των δαπανών, μόλις 4% για ανάπτυξη ενώ 400+ λυόμενες αίθουσες εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται στις σχολικές μονάδες

Στα €1,69 δισ. ανέρχεται ο προϋπολογισμός του Υπουργείου Παιδείας για το 2027, εξασφαλίζοντας τη μερίδα του λέοντος μεταξύ των Υπουργείων.

Με την Παιδεία να θεωρείται η καλύτερη επένδυση και πυλώνας που καθορίζει την πρόοδο μιας κοινωνίας, το ερώτημα που προκύπτει δεν αφορά μόνο στο κονδύλι του προϋπολογισμού, αλλά κυρίως στο πού κατευθύνονται τα χρήματα και ποιο είναι το πραγματικό αντίκρισμα αυτής της επένδυσης.

Οι χαμηλές επιδόσεις των Κυπρίων μαθητών στις διεθνείς αξιολογήσεις PISA , ο υπερπληθυσμός στα σχολεία και η χρήση λυόμενων αιθουσών, οι οποίες, όπως επισημαίνει ο Γενικός Ελεγκτής σε έκθεσή του, από προσωρινή λύση έχουν καταστεί μόνιμη πρακτική, αλλά και οι επαναλαμβανόμενες εντάσεις μεταξύ του Υπουργείου Παιδείας και εκπαιδευτικών συντεχνιών, αναδεικνύουν σοβαρές αδυναμίες του εκπαιδευτικού συστήματος και την ανάγκη για ουσιαστική μεταρρύθμιση.

Την ίδια ώρα, η παραπαιδεία εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική οικονομική επιβάρυνση για τις οικογένειες, οι οποίες καλούνται να δαπανούν σημαντικά ποσά σε ιδιωτικά φροντιστήρια και πρόσθετη διδασκαλία, παρά την παροχή δωρεάν δημόσιας εκπαίδευσης.

Μόλις 4% για αναπτυξιακές δαπάνες

Από το σύνολο του προϋπολογισμού, το 80%, που αντιστοιχεί σε €1,367 δισ., κατευθύνεται σε τακτικές δαπάνες, οι οποίες αφορούν πρωτίστως τη μισθοδοσία του εκπαιδευτικού προσωπικού και την κάλυψη λειτουργικών αναγκών.

Αντίθετα, οι αναπτυξιακές δαπάνες περιορίζονται μόλις στο 4% (€68 εκατ. από €1,69 δισ.), γεγονός που εγείρει ερωτήματα ως προς τα περιθώρια ουσιαστικής αναβάθμισης των σχολικών υποδομών και του εκπαιδευτικού συστήματος συνολικά.

Αυξημένες δαπάνες για μισθούς και νέες θέσεις εκπαιδευτικών

Ο προϋπολογισμός του Υπουργείου Παιδείας για το 2027 παρουσιάστηκε την Παρασκευή (30/10) στην Επιτροπή Οικονομικών της Βουλής.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που ειπώθηκαν, στην Κύπρο υπάρχουν 820 σχολεία (συμπεριλαμβανομένων των νηπιαγωγείων) και 113.000 μαθητές καθώς και 18.000 εκπαιδευτικοί.

Με άλλα λόγια, τα στοιχεία δείχνουν, ότι αναλογεί ένας εκπαιδευτικός για έξι μαθητές, κάτι που επισημάνθηκε από μερίδα βουλευτών κατά την εξέταση του προϋπολογισμού.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στον κρατικό προϋπολογισμό, οι θέσεις των δημοσίων υπαλλήλων μειώνονται, με μοναδική εξαίρεση τον τομέα της εκπαίδευσης.

«Κι όμως, εξακολουθούμε να έχουμε αιτήματα και απεργίες για περισσότερες θέσεις. Πέρσι, φέτος και του χρόνου θα έχουμε επιπλέον μόνιμες θέσεις, οι οποίες προκύπτουν από συμφωνίες που έχουν επιτευχθεί», ανέφερε η Υπουργός Παιδείας, Αθηνά Μιχαηλίδου, στην Επιτροπή Οικονομικών.
 

Η Υπουργός ανέφερε ότι ο προϋπολογισμός είναι αυξημένος σε σύγκριση με την προηγούμενη χρονιά, τόσο όσον αφορά τα αναπτυξιακά έργα αλλά και όσον αγορά τη δαπάνη για τη μισθοδοσία των εκπαιδευτικών.
 

• Διαβάστε εδώ: Αύξηση 5% στον προϋπολογισμό του Υπουργείου Παιδείας για το 2027
   

«Ο προϋπολογισμός είναι αυξημένος και για τα νέα έργα και για τα θέματα μισθών. Έχουμε ένα μεγάλο αριθμό εκπαιδευτικών οι οποίοι υλοποιούν τις πολιτικές μας. Χωρίς αυτούς δεν θα μπορούσαμε να υλοποιούμε πολιτικές. Ένα παράδειγμα είναι τα ολοήμερα σχολεία, που τα αυξάνουμε με αποτέλεσμα να χρειαζόμαστε περισσότερους εκπαιδευτικούς», τόνισε η Υπουργός Παιδείας.

Υπερπληθυσμός στα σχολεία και μαθητές σε λυόμενες αίθουσες

Κατά τη συζήτηση του προϋπολογισμού, αναδείχθηκε το πρόβλημα του υπερπληθυσμού στα σχολεία.

Όπως επισημάνθηκε, για την αντιμετώπιση των αυξημένων αναγκών και την αποσυμφόρηση των υφιστάμενων σχολικών μονάδων, απαιτείται η ανέγερση περίπου 25 νέων σχολείων Παγκύπρια.

Ενδεικτικό της κατάστασης είναι το γεγονός ότι εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται 469 λυόμενες αίθουσες, εκ των οποίων 400 στη Δημοτική Εκπαίδευση και 69 στη Μέση Εκπαίδευση.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Γ΄ Δημοτικού Σχολείου Ύψωνα, το οποίο λειτουργεί με πληρότητα που αγγίζει το 130%. Σύμφωνα με πρόσφατες καταγγελίες του Συνδέσμου Γονέων, με τις πρώτες βροχοπτώσεις, τα λυόμενα πλημμύρισαν και έτρεχαν νερά από το φωτιστικό και το κλιματιστικό, με τους μαθητές βγήκαν έξω για λόγους ασφάλειας.

Ο πρόεδρος της Επιτροπής Παιδείας της Βουλής, Χρύσανθος Σαββίδης, κατά τη διάρκεια της συνεδρίας αναφέρθηκε σε άλλη περίπτωση προβληματικής τοποθέτησης λυόμενης αίθουσας, η οποία, όπως κατήγγειλε, τοποθετήθηκε σε σημείο που εφάπτεται σε κατοικία με αποτέλεσμα ο ένοικος, με προβλήματα υγείας, να μην μπορεί να ανοίξει το παράθυρό του.

Παράλληλα, ο κ. Σαββίδης άσκησε κριτική στις Σχολικές Εφορείες για τον τρόπο διαχείρισης τέτοιων ζητημάτων, αλλά και σε προηγούμενες κυβερνήσεις υποστηρίζοντας ότι απουσίαζε ο έγκαιρος σχεδιασμός.

Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ, Χρίστος Χριστοφίδης ανέφερε ότι τα χρήματα που δαπανούνται για υλικοτεχνική υποδομή των σχολείων παραμένουν καθηλωμένα και λιγότερα σε σύγκριση με το 2011.

«Διαθέτουμε σήμερα για τα κτίρια και τις υποδομές λιγότερα λεφτά απ’ ό,τι διαθέταμε το 2011, ενώ το κατασκευαστικό κόστος έχει διπλασιαστεί. Πολύ λίγα νέα σχολεία έχουν ανεγερθεί από το 2013. Εντάξει, τα πρώτα χρόνια μετά το 2013 ήταν η οικονομική κρίση. Απ’ εκεί και πέρα όμως, τα λεφτά για την υλικοτεχνική υποδομή παρέμειναν καθηλωμένα, άρα τα προβλήματα που έχουμε στα κτίρια των σχολείων μας δεν έτυχαν, δεν έπεσαν από τον ουρανό, αλλά είναι αποτέλεσμα πολιτικών αποφάσεων», είπε συγκεκριμένα ο κ. Χριστοφίδης.

Ο προγραμματισμός του Υπουργείου Παιδείας

Από την πλευρά της, η Υπουργός Παιδείας ανέφερε ότι τα έργα ανέγερσης νέων σχολικών μονάδων, καθώς και αναβάθμισης και βελτίωσης των υφιστάμενων υποδομών, παρέμεναν στάσιμα για πολλά χρόνια.

Όπως είπε, το Υπουργείο καταβάλλει προσπάθειες για την προώθηση των αναγκαίων βελτιώσεων στις υφιστάμενες σχολικές εγκαταστάσεις, καθώς και για την ανέγερση νέων σχολικών μονάδων, με στόχο την κάλυψη των αυξανόμενων αναγκών της εκπαίδευσης.

Σύμφωνα με την Υπουργό Παιδείας, Αθηνά Μιχαηλίδου, το Υπουργείο έχει καταρτίσει δεκαετή σχεδιασμό, στον οποίο καταγράφονται οι ανάγκες για ανέγερση νέων σχολικών μονάδων ανά περιοχή.

Σε ό,τι αφορά τον προγραμματισμό της επόμενης τριετίας, ανέφερε ότι βρίσκονται στο τελικό στάδιο ολοκλήρωσης δύο νέες Τεχνικές Σχολές, στη Λεμεσό και τη Λάρνακα.

Όπως διευκρίνισε, η νέα Τεχνική Σχολή Λεμεσού αναμένεται να λειτουργήσει τον Σεπτέμβριο του 2027, ενώ η αντίστοιχη σχολή στη Λάρνακα προγραμματίζεται να λειτουργήσει τον Σεπτέμβριο του 2028.

Πρόσθεσε ότι, βρίσκονται στα σκαριά αρκετά Δημοτικά, Γυμνάσια και Λύκεια Παγκύπρια, μεταξύ αυτών, το Δημοτικό του Ύψωνα στη Λεμεσό.

«Στην ιστοσελίδα του Υπουργείου υπάρχουν αναλυτικά όλες οι ανεγέρσεις, επεκτάσεις και βελτιώσεις της χρονιάς», κατέληξε η Υπουργός Παιδείας.

Τα έργα για το 2026-2027 στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Παιδείας: