Οι εκτιμήσεις για σταθεροποίηση της τιμής του πετρελαίου - Γιατί δεν θα ανέβει περισσότερο το κόστος της ενέργειας στην Ευρώπη - Το ακραίο σενάριο των 100 δολαρίων και πότε θα υλοποιηθεί - Στο μάτι του κυκλώνα οι ευάλωτες χώρες του Κόλπου - Πότε θα κινδυνέψουν με υποβάθμιση της πιστοληπτικής τους ικανότητας

Ένα βασικό σενάριο σύγκρουσης διάρκειας 4 έως 6 εβδομάδων στη Μέση Ανατολή υποστηρίζουν οι αναλυτές της Moody’s, σενάριο που, εφόσον υλοποιηθεί, συνεπάγεται ελεγχόμενες επιπτώσεις στην αγορά ενέργειας, στις οικονομίες του Κόλπου και το διεθνές εμπόριο.

Εφόσον, όμως, η σύγκρουση παραταθεί πέρα από αυτό το χρονικό διάστημα, οι επιπτώσεις θα είναι αλυσιδωτές προειδοποίησαν στην ενημέρωση με τίτλο «Η αστάθεια στο Ιράν και η αναστάτωση στα στενά του Ορμούζ αυξάνουν τους πιστωτικούς κινδύνους» που παρακολούθησε το newmoney.

Όπως εξήγησε ο αντιπρόεδρος και ανώτερος αναλυτής πίστωσης στο τμήμα κρατικού κινδύνου της Moody’s, Αλεξάντερ Περζεσί (Alexander Perjéssy) η τρέχουσα κρίση είναι πρωτοφανής σε σχέση με προηγούμενες εντάσεις στην περιοχή.

«Είναι μία πρωτόγνωρη κατάσταση, με σημαντική κλιμάκωση σε σχέση με ό,τι είχαμε δει το καλοκαίρι του 2025. Τα χτυπήματα ΗΠΑ και Ισραήλ εξόντωσαν την ανώτατη ηγεσία του Ιράν, δημιουργώντας υπαρξιακά ερωτήματα για το αν θα επιβιώσει το καθεστώς, ενώ η απάντηση της Τεχεράνης είναι πολύ πιο ισχυρή και ευρεία», σημείωσε.

Το βασικό σενάριο της Moody’s προβλέπει ότι οι διαταραχές θα είναι περιορισμένης διάρκειας.

«Το βασικό μας σενάριο με τα σημερινά δεδομένα είναι ότι η σύγκρουση και οι διαταραχές θα διαρκέσουν 4-6 εβδομάδες, αλλά θα μπορούσαν να είναι και πιο σύντομες», εξήγησε. «Οι ΗΠΑ έχουν καταστήσει σαφές ότι δεν πρόκειται για έναν ατελείωτο πόλεμο. Θα υπάρξει πολιτικό κόστος για τον Ντόναλντ Τραμπ εάν η σύγκρουση παραταθεί».

Ωστόσο, ο Περζεσί προειδοποίησε ότι ένα παρατεταμένο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ θα μπορούσε να έχει σοβαρές συνέπειες.

«Το κλείσιμο των Στενών πάνω από 4 εβδομάδες θα έχει σημαντικές οικονομικές επιπτώσεις ακόμη και στις ΗΠΑ, λόγω της αύξησης της τιμής του πετρελαίου και πιθανών διαταραχών στις αλυσίδες εφοδιασμού…Και το Ιράν εξαρτάται από το πέρασμα των Στενών για τις δικές του εξαγωγές, που φέρνουν πολύτιμο εισόδημα στο καθεστώς.

Επίσης μια μεγάλη αύξηση της τιμής του πετρελαίου θα δημιουργούσε πίεση από την Κίνα, που είναι ο βασικός εισαγωγέας του ιρανικού πετρελαίου».

Ποιες χώρες του Κόλπου είναι πιο ευάλωτες

Σε επίπεδο κρατών, η Moody’s θεωρεί ότι ο αντίκτυπος της κρίσης δεν θα είναι ίδιος για όλους. Όπως εξήγησε ο Χορχέ Βαλέθ (Jorge Valez), ανώτερος αντιπρόεδρος κρατικού κινδύνου της Moody’s, η διάρκεια της σύγκρουσης είναι καθοριστική.

«Αν η σύγκρουση παραταθεί πέρα από τις 4-6 εβδομάδες θα περιμένουμε πίεση στο πιστωτικό προφίλ και το αξιόχρεο των χωρών του Κόλπου».

Σύμφωνα με τη Moody’s, οι χώρες που εξαρτώνται περισσότερο από τα Στενά του Ορμούζ είναι και οι πιο ευάλωτες.

«Τα πιο ευάλωτα κράτη είναι το Μπαχρέιν και το Ιράκ, που εξαρτώνται σχεδόν πλήρως από τα Στενά για τις εξαγωγές τους, ενώ έχουν ήδη υψηλά δημοσιονομικά ελλείμματα και πολύ χαμηλά συναλλαγματικά αποθέματα».
Αντίθετα, άλλες χώρες έχουν ισχυρότερα οικονομικά «μαξιλάρια».

«Το Άμπου Ντάμπι, το Κατάρ και το Κουβέιτ είναι λιγότερο ευάλωτα κράτη καθώς διαθέτουν μεγάλα αποθέματα δημόσιου πλούτου» εξήγησε ο Αλεξάντερ Περζεσί. «Το Άμπου Ντάμπι έχει πρόσβαση σε εναλλακτικές οδούς εξαγωγών, ενώ η Σαουδική Αραβία θεωρητικά μπορεί να οδηγήσει μέρος των εξαγωγών της προς τη δυτική ακτή και το Κανάλι του Σουέζ μέσω αγωγού που θα μπορούσε να μεταφέρει έως και τα δύο τρίτα των σημερινών εξαγωγών της».

Σε ότι αφορά στη αξιολόγηση των κρατών της περιοχής, ο Περζεσί σημείωσε ότι «θα παρακολουθούμε τη δυνατότητα των κρατών να έχουν πρόσβαση στις αγορές -κυρίως όσων έχουν υψηλές χρηματοδοτικές ανάγκες, ακόμα και χώρες της ευρύτερης περιοχής, όπως η Αίγυπτος και η Ιορδανία.

Γιατί δεν αναμένεται νέα ενεργειακή κρίση στην Ευρώπη

Η διάρκεια της σύγκρουσης θα είναι καθοριστική και για τις αγορές ενέργειας, όπως εξήγησε η Έλενα Ναντότσι (Elena Nadtotchi), ανώτερη αντιπρόεδρος εταιρικών οικονομικών της Moody’s.

«Για τις αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου η διάρκεια της σύγκρουσης είναι το κλειδί για τον καθορισμό του μεγέθους των επιπτώσεων» είπε.

Σύμφωνα με την ίδια, το επίπεδο των αποθεμάτων στις μεγάλες οικονομίες αποτελεί βασικό παράγοντα σταθερότητας.

«Οι μεγαλύτερες ευρωπαϊκές οικονομίες καλύπτουν με τα σημερινά αποθέματα πετρελαίου 25-35 ημέρες, οι ΗΠΑ περίπου 20 ημέρες – συν τα στρατηγικά αποθέματα που μπορούν να καλύψουν έως 45 ημέρες – ενώ η Κίνα φαίνεται να είναι καλύτερα προετοιμασμένη με πάνω από δύο μήνες κάλυψης».

Παρά τη γεωπολιτική ένταση, οι αγορές μέχρι στιγμής παραμένουν σχετικά ψύχραιμες, καθώς έχουν ήδη ενσωματώσει τους κινδύνους της σύρραξης. Ωστόσο, αν η κρίση παραταθεί, η εικόνα μπορεί να αλλάξει.

«Αν η σύγκρουση επεκταθεί πέρα από τις 4 εβδομάδες, οι αγορές θα αρχίσουν να τιμολογούν τις ελλείψεις και είναι πιθανό να δούμε υψηλό βαθμό πίεσης».

Σε ένα πιο ακραίο σενάριο, η τιμή του πετρελαίου θα μπορούσε να κινηθεί πολύ υψηλότερα.

«Αν τα Στενά παραμείνουν κλειστά για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα- πέρα από τις 4-6 εβδομάδες που είναι το αρχικό μας σενάριο- μπορεί να δούμε τιμή κοντά στα 100 δολάρια το βαρέλι» εκτίμησε. Παράλληλα, εξήγησε γιατί καταγράφηκε εκτόξευση στη τιμή του φυσικού αερίου:

«Το πρόβλημα με το LNG είναι ότι δεν μπορείς πραγματικά να το αποθηκεύσεις. Το άλμα στις τιμές που είδαμε στην Ευρώπη συνδέεται με το γεγονός ότι το Κατάρ, σημαντικός προμηθευτής της ευρωπαϊκής αγοράς, αντιμετωπίζει περιορισμούς στη μεταφορά».

Ωστόσο η Ευρώπη είναι καλύτερα προετοιμασμένη σε σχέση με την ενεργειακή κρίση του 2022.

«Η κρίση συμβαίνει στο τέλος της περιόδου θέρμανσης και οι ευρωπαϊκές αποθήκες παραμένουν κατά 30%-35% γεμάτες, επομένως δεν περιμένουμε κρίση ανάλογη με εκείνη του 2022» είπε.

Πιέσεις σε λιμάνια, αερομεταφορές και ακίνητα

Η σύγκρουση επηρεάζει επίσης κρίσιμους τομείς υποδομών και μεταφορών.

Όπως εξήγησε ο Ασίζ αλ Σαμαράι (Aziz Al Sammarai), αναπληρωτής αντιπρόεδρος εταιρικών οικονομικών της Moody’s, η διάρκεια της κρίσης θα είναι καθοριστική για τον κλάδο των logistics.

«Αν η σύγκρουση δεν διαρκέσει πολύ, δεν θα δούμε αλλαγές στο πιστωτικό προφίλ των λιμανιών της περιοχής. Η DP World έχει μεγάλη γεωγραφική διασπορά και μπορεί να επαναδρομολογήσει δρομολόγια, έστω και μερικώς, σε άλλες περιοχές του κόσμου» είπε.

Ωστόσο άλλοι κλάδοι είναι πιο εκτεθειμένοι.

«Εκτός από τα λιμάνια, σημαντικά επηρεάζονται οι αεροπορικές εταιρείες και τα αεροδρόμια» ανέφερε προσθέτοντας ότι σε περίπτωση παρατεταμένης κρίσης, οι επιπτώσεις θα μπορούσαν να επεκταθούν, κυρίως στον κλάδο των ακινήτων.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Στενά του Ορμούζ: Σε κρίση η ναυτιλία - Πλοία αλλάζουν σήματα για να αποφύγουν επιθέσεις